Wat nieuwe media kunnen betekenen voor pensioencommunicatie

Internet heeft het status bereikt van ‘live’ medium. Met de populariteit van twitter en social media kunnen we niet alleen real time informatie tot ons nemen, maar ook contacten leggen en onderhouden. Met iedereen, waar dan ook ter wereld. We kunnen krachten bundelen, gelijkgestemde mensen vinden, passies verenigen. Zo worden dingen die tot voor kort ondenkbaar waren, ineens mogelijk. De Estlandse entrepreneur Rainer Nõlvak was met inzet van social media in staat 50.000 mensen te mobiliseren om Estland in één dag schoon te maken. De operatie kostte € 500.000 –  een schijntje vergeleken met de naar schatting € 23,5 mln. die de overheid kwijt was geweest om hetzelfde resultaat te bereiken.

Vanuit deze kracht en deze mogelijkheden moeten we nieuwe media benaderen. Open staan voor de democratisering van ideeën, processen en beslissingen. Succesverhalen als die van Nölvak worden niet langer bedacht, ze ontstaan in het hier en nu en we kunnen er allemaal onderdeel van zijn.

Verwachtingen managen

Meer dan ooit leven we in het hier en nu, maar met de blik gericht op de toekomst. Een toekomst die we vandaag al levensecht kunnen simuleren. Of – nog beter – die we gezamenlijk kunnen vormgeven. De nieuwste ontwikkelingen op het gebied van nieuwe media maken het mogelijk (en soms noodzakelijk) overal in mee te denken en vooral overal over geïnformeerd te zijn. Bijvoorbeeld over belangrijke financiële zaken, zoals het pensioen. Ondanks de lessen van de huidige crisis, waaruit maar eens te meer blijkt dat je niet altijd ongestraft kunt vertrouwen op financiële instellingen, zijn nog altijd veel mensen slecht geïnformeerd over hun pensioen. Aan de pensioenverstrekkers en de werkgevers de schone taak de verwachtingen van werknemers over (de hoogte van) hun oudedagsvoorziening te managen. Mijns inzien wordt daarbij nog onvoldoende gebruik gemaakt van de mogelijkheden van de nieuwe media. Ik noem er hier enkele:

Data visualisatie

Business intelligence, gecombineerd met zogenoemde ‘data visualisatie’ maakt het mogelijk dynamische, vaak vaktechnische informatie voor een groot publiek (letterlijk) toegankelijk en begrijpelijk te maken. Widgets en mobiele applicaties kunnen burgers op een interessante, interactieve manier betrekken bij zoiets ‘droogs’ als een  financieel product – het pensioen bijvoorbeeld. Een belangrijke succesfactor is wel de vorm waarin dit gebeurt. Bedrijven die blijven hangen in de taaie vormloze wereld van cijferrapportage zullen niet veel resultaat boeken.

Simulatie

Serious gaming (de term ‘virtuality’ is ook steeds meer in opkomst) kan een grote rol spelen in het simuleren van (pensioen)scenario’s. Wat te denken van een Sim City-achtig ‘levensweg scenariospel’, dat een mensenleven kan simuleren, inclusief alle variabelen die invloed hebben op iemands pensioen.

Wisdom of the crowds

Waar het in de toekomst uiteindelijk naar toe gaat (en wat we op beperkte schaal al zien gebeuren) is de democratisering van ontwerpprocessen. Door te vragen wat werknemers willen en het product flexibel genoeg te maken om maatwerk (of semi-maatwerk) te leveren, krijgen werknemers een veel grotere binding met het product. Lang voordat ze de pensioengerechtigde leeftijd naderen. Dat geeft bijvoorbeeld mogelijkheden voor flexibiliteit van het product aan de hand van een tijdsbalk, of afgestemd op individuele prestaties. Als ik goed en gezond leef, investeer ik in mijzelf en in mijn oudedagsvoorziening. En mijn pensioenverstrekker investeert in míj.

Tenslotte

Om haar claim tot transparantie kracht bij te zetten, heeft de overheid onlangs besloten vanaf 2010 een online pensioenregister te openen. Hier ligt dus weer een mooie kans voor pensioenverstrekkers. Wie bouwt er de meest overzichtelijke applicatie, die inzicht geeft in hier en nu én in de toekomst van mijn pensioeninkomen of partnerpensioen? Het is één van de kansen die nieuwe media biedt als het gaat om pensioencommunicatie. Eén van de velen.